NEW DELHI 19 Mei – Mahkamah Tinggi Madhya Pradesh di India memutuskan bahawa kompleks bersejarah Bhojshala-Kamal Maula di Dhar merupakan sebuah kuil Hindu yang asalnya didedikasikan kepada Dewi Saraswati, sekali gus mencetuskan kontroversi baharu melibatkan komuniti Hindu dan Islam di negara itu.

Keputusan tersebut turut melarang umat Islam daripada menunaikan solat di kompleks berkenaan, amalan yang didakwa telah berlangsung sejak ratusan tahun lalu di tapak itu.

Panel hakim di bangku Indore memutuskan bahawa identiti asal kompleks berkenaan ialah sebuah pusat pembelajaran Sanskrit dan rumah ibadat Hindu yang dibina ketika pemerintahan Raja Bhoj daripada Dinasti Parmar sekitar abad ke-11.

Mahkamah turut membatalkan arahan dikeluarkan Jabatan Arkeologi India (ASI) pada tahun 2003 yang sebelum ini membenarkan penganut Hindu melakukan ibadat pada hari tertentu manakala umat Islam dibenarkan menunaikan solat Jumaat di kawasan sama.

Dalam penghakiman itu, mahkamah menyatakan bukti arkeologi dan sejarah menunjukkan struktur tersebut mempunyai elemen seni bina kuil Hindu yang jelas sebelum ia digunakan sebagai masjid pada zaman pemerintahan Islam.

Susulan keputusan itu, ASI dan kerajaan pusat India diarahkan mengambil alih sepenuhnya pengurusan kompleks berkenaan sebagai monumen warisan dilindungi negara.

Pertikaian mengenai status Bhojshala-Kamal Maula sebenarnya telah berlarutan selama beberapa dekad apabila kedua-dua komuniti mendakwa mempunyai hak sejarah dan keagamaan terhadap lokasi tersebut.

Laporan kajian ASI sebelum ini mendakwa beberapa bahagian masjid dibina menggunakan sisa binaan kuil purba, termasuk tiang dan ukiran bercorak Hindu yang masih terdapat di kawasan kompleks itu.

Bagaimanapun, pertubuhan Maulana Kamaluddin Welfare Society yang mewakili komuniti Muslim menolak keputusan mahkamah berkenaan dan menyifatkannya sebagai tidak adil serta bercanggah dengan amalan sejarah yang telah lama berlangsung.

Wakil pertubuhan itu turut memaklumkan bahawa mereka akan membawa kes tersebut ke Mahkamah Agung India bagi mencabar keputusan Mahkamah Tinggi Madhya Pradesh.

Kes Bhojshala-Kamal Maula dilihat menambah lagi ketegangan berkaitan isu tapak ibadat di India, terutama selepas beberapa pertikaian lain membabitkan dakwaan kuil Hindu yang didakwa diubah menjadi masjid ketika era pemerintahan Mughal.

Pemerhati politik India berpendapat keputusan itu berpotensi memberi kesan besar terhadap hubungan antara agama di negara berkenaan selain membuka ruang kepada lebih banyak tuntutan berkaitan status sejarah rumah ibadat pada masa depan.

Sumber: The Economic Times, Times of India, Verdictum India.